Boru Bağlantı Parçalarıyla Sebze ve Sarmaşık Tırmanma Kafesi Nasıl Yapılır

Fasulye, salatalık, domates, bezelye gibi tırmanan sebzeler ve sarmaşık türü süs bitkileri, dik bir desteğe sarılarak büyüdüğünde hem daha sağlıklı olur hem de daha az yer kaplar. Boru bağlantı parçalarıyla yapılan bir tırmanma kafesi (trellis), yıllarca dayanır, her mevsim yeniden kullanılır ve kaynak gerektirmez; boruyu kesip parçaların set vidalarını sıkarak yaparsınız. Bu yazıda 120 cm genişliğinde, 180 cm yüksekliğinde bir tırmanma kafesinin ve alternatif olarak A şeklinde bir tünel kafesin yapımını anlatıyoruz. Bu, boru bağlantı parçaları serisinin son yazısıdır.

Kafesin yapısı

En basit tırmanma kafesi, dikdörtgen bir boru çerçevedir: iki dikey boru direk, üstte bir yatay kuşak ve isteğe bağlı alt kuşak. Bu çerçevenin içine, bitkilerin tutunacağı bir ağ oluşturulur; bu ağ ip/sicim, tel ya da hazır bahçe filesiyle yapılır. Direkler ya toprağa doğrudan çakılır ya da taban flanşıyla saksı/yatak kenarına sabitlenir. Tüm boru birleşimleri köşe ve T parçalarıyla, set vidaları sıkılarak yapılır.

Tırmanma kafesi: boru çerçevenin içine ip ya da tel ağ gerilir; bitkiler bu ağa tutunarak dik büyür.

Malzeme ve alet listesi

Gerekenler: 1/2″ ya da 3/4″ boru (çerçeve için — kafes hafif yük taşıdığı için ince boru yeterli), üst köşeler için 90° köşe parçaları, alt kuşak ve ek direk için T parçaları, toprağa çakılacaksa direk ucuna sivri kılıf ya da taban flanşı, tırmanma ağı için bahçe ipi/sicim, galvanizli tel ya da hazır bahçe filesi, ipi bağlamak için küçük kelepçe/kanca, set vidaları için allen anahtarı, boya. Aletler: boru kesme aparatı ya da taşlama, eğe, allen anahtarı, tel makası, çekiç (toprağa çakmak için).

Çerçevenin kurulması

Boruları kesin: iki dikey direk (yaklaşık 180 cm, toprağa çakılacaksa gömülecek kısmı ekleyin), üst kuşak (120 cm), alt kuşak (120 cm). Çapakları eğeyle temizleyin. Üst köşeleri 90° köşe parçalarıyla birleştirerek direkleri üst kuşağa bağlayın, alt kuşağı T parçalarıyla direklere yerden yaklaşık 30-40 cm yukarıda bağlayın. Set vidalarını sıkmadan önce çerçevenin köşegenlerini ölçüp kareye getirin, sonra hepsini sıkın.

Tırmanma ağının oluşturulması

Çerçeve hazır olunca içine ağı gerin. İple yapıyorsanız: üst kuşağa eşit aralıklarla dikey ipler bağlayıp alt kuşağa gerdirin, ardından bu dikey ipler arasına yatay ipler örerek kareli bir ağ oluşturun. Tel ya da hazır file kullanıyorsanız, bunu çerçeveye küçük kelepçeler ya da bağ telleriyle sabitleyin. Ağ göz aralığını, yetiştireceğiniz bitkinin sürgünlerinin geçebileceği kadar (yaklaşık 10-15 cm) tutun. İp ağ her mevsim sonunda yenilenebilir; tel ağ ise yıllarca kalıcıdır.

İp ağ: dikey ipler üst kuşağa bağlanıp gerilir, aralarına yatay ipler örülerek bitkilerin tutunacağı kareli ağ oluşturulur.

A şeklinde tünel kafes (alternatif)

Salatalık, kabak ve fasulye için pratik bir alternatif, iki dikdörtgen kafesi üstten menteşe ya da köşe parçasıyla birleştirip A (çadır) şeklinde açmaktır. Bu tünel, bir sebze yatağının üzerine oturur; bitkiler iki yüzeye tırmanırken meyveler tünelin içinde sarkarak toplanması kolay hale gelir. A tünel, boru parçalarıyla katlanabilir yapıldığında sezon sonunda kapatılıp kaldırılabilir. İki çerçeveyi tepede birleştirirken açıyı sabitlemek için altta bir ip ya da zincir gererek A’nın açılmasını engelleyin.

Yerleştirme ve koruma

Kafesi bitkinin bol güneş alacağı yöne kurun ve rüzgarda devrilmemesi için direkleri toprağa yeterince derin çakın ya da yatak kenarına flanşla sabitleyin. Bitki büyüyüp yapraklandığında rüzgar yükü artacağından, sağlam sabitleme önemlidir. Boyalı boru kullandıysanız kesim uçlarını astarlayıp boyayın; bahçede galvanizli boru ve galvanizli tel paslanmaya karşı en dayanıklısıdır. İp ağı doğal lif (jüt) seçerseniz sezon sonu bitkiyle birlikte komposta atabilirsiniz.

Uygulamalı videolar

Bu kafesi tek panel dik trellis, A tünel, kemerli geçit (iki yatak arasına kavis) ya da duvara yaslı sarmaşık paneli olarak uyarlayabilirsiniz. Böylece boru bağlantı parçaları serisini tamamlamış olduk; bu parçalarla kaynak yapmadan raf, masa, korkuluk, askı, teşhir, bariyer ve bahçe kafesi gibi pek çok yapıyı kurabileceğinizi gördük.